Dat Iwin het naar zijn zin heeft in Mexico, dat is wel duidelijk. Het moment dat hij op kantoor aankomt ontgaat me nooit; zodra hij een voet over de drempel heeft gezet is zijn schaterlach door het hele gebouw te horen. Vrolijk groet hij iedereen die hij tegenkomt. Ik heb Iwin eigenlijk maar een keer chagarijnig gezien. Toen we in een bergachtig dorp waren en hij de kinderwagen tegen de berg op moest duwen. Toen we boven waren bleek de kinderwagen op de handrem te staan.
Koffie
Voor mijn lievelingscafxe9x92s hoef ik niet ver te lopen. Ze zitten allebei bij mij in de straat. De ene is direct om de hoek, daar loop ik elke dag voorbij als ik naar de metro loop. Er werken twee meisjes. Direct voor het cafxe9, op de stoep staat een kleine kiosk waar drie jongens tijdschriften en kranten verkopen. De jongens nemen hun werk heel serieus, als je naar de tijdschriften staat te kijken, vragen ze waar je in geinteresseerd bent, mode, gezondheid, politiek? Als je dan zegt dat je geinteresseerd bent in mode, pakken ze er vanalles bij, een Cosmopolitan, een Vogue en leggen ze uit wat ongeveer de verschillen zijn. In de ene wordt meer aandacht besteed aan make up, in de andere valt meer te lezen over het leven van de Mexicaanse beroemdheden. In de hoop iets over Gael Garcia Bernal te lezen koop ik die dan maar. Exe9n van de meisje die in het cafxe9 werken flirt de hele dag met de jongens. De andere is daar denk ik iets te oud voor, in elk geval veel te dik. Terwijl de andere flirt eet zij van de koekjes, de donuts en de taartjes, ze maakt de koelkast schoon, of ze maakt een dubbele espresso voor mij als ik mijn hand opsteek.
Mijn andere lievelingscafxe9 is iets verderop. Het is op weg van mijn huis naar de sportschool, of op weg naar La Condesa, waar Gael Garcia Bernal woont. Hoewel de koffie in dit cafxe9 biologisch is en van kleine boeren uit Chiapas komt was dat niet waar ik in eerste instantie voor kwam. Ik kwam daar allereerst voor het toilet. Ik had hoge nood. Ik zag toen de handgeschreven borden waarop staat wat voor koffie ze hebben en wat voor broodjes. Ik zag toen de dochter van de eigenaresse frietjes bakken in een soort mini frituurpannetje en ik zag hoe gelukkig ze daarbij keek. Ik zag de buurman van de kadowinkel die even geld kwam wisselen en een praatje maken. Toen bedankte ik voor het gebruik van het toilet en bedacht ik dat ik eens terug moest komen.
De eigenaresse werkt er met haar zoon en dochter. Haar man heb ik nog nooit gezien, ik weet niet wat er met hem gebeurd is. De zoon mist xe9xe9n hand, wat daarmee gebeurd is weet ik ook niet, maar terwijl ik koffie drink en de krant lees formuleer ik daar wel allerlei theorie?n over. Een ongelukje tijdens de handvaardigheidles? Maar volgens mij gaan de kinderen niet naar school. Een ongelukje toen hij zijn moeder hielp met het verbouwen van de garage tot een cafxe9? Maar het cafxe9 ziet er zo oud uit en hij zo jong, dat hij in de tijd van de verbouwing hooguit en kleuter moet zijn geweest. Misschien is het een uit de hand gelopen mishandeling door zijn vader, waarop zijn moeder hem om het leven heeft gebracht. Dat zou wel veklaren waarom we hem nooit zien in het cafxe9. Wat er ook met de andere hand gebeurd mag zijn, de zoon werkt prima met xe9xe9n hand. Hij zet een koffiekopje op zijn stompje, houdt de andere in zijn hand en houd met dat kopje het andere in balans. De dochter is heel verlegen en maakt vaak frietjes voor eigen gebruik, maar ze is wel heel dun. Als ik voorbij loop en hallo zeg lacht ze meestal alleen maar een beetje. Hun moeder ziet eruit alsof het leven haar de nodige zweepslagen heeft uitgedeeld, en ook alsof je haar daar nooit over zal horen klagen. Haar cafxe9 is zes dagen per week open, van acht uur sx92ochtends tot acht uur sx92avonds.
Alle scholen, van kleuterschool tot universiteit, zijn tot nader order gesloten. De president kwam op de televisie iedereen waarschuwen: vermijd drukke, openbare plekken als metro en bus en draag mondkapjes. Ik wist het woord voor mondkapje niet, dus ik was de enige die dat niet deed.
De eerste reactie van mijn vriendin, lerares op een basisschool: de Mexicaanse Cito toest zou vandaag zijn en de overheid had de toetsen niet klaar. Ze sluiten de scholen onder het mom van varkensgriep zodat ze niet hoeven toegeven dat ze hun zaakjes niet op orde hebben. Het viel allemaal nog wel mee dachten we.
Maar nu, een halve dag later heb ik het gevoel alsof ik in een film als blindness (met Gael Garcia Bernal) zit. Dat griepvirus lijkt toch iets erger te zijn dan ik dacht en het overheidscomplot iets minder… Niemand gaat vanavond uit, want iedereen vermeid drukke plekken. Mijn huisgenoot was met zijn familie aan de telefoon en zei: vamos a mourir todos! Toen viel de stroom overal uit en hadden we alleen nog licht van mijn laptop. De stroom is terug, maar overal zijn ongelukken gebeurd; ik hoor overal sirenes. Het voelt alsof we in quarantaine zitten. Het is wel goed voor de bonding tussen Jesus (huisgenoot) en mij. Hij vraagt me voordurend: Todo bien Ana? Como vas Ana?
Als ik koorts krijg horen jullie het. Moeder was al heel bezorgd, maar de eerste verontrustende berichten kwamen uit de VS, daarna uit Europa en toen ging Mexico zich pas echt zorgen maken.
Taxi
x93Uw taxi is echt bijzonder schoonx94 zei ik toen ik op straat een taxi had aangehouden. Ik had niet verwacht dat hij zou stoppen. Hij reed hard en op een drukke weg, maar toen ik mijn arm opstak gooide hij zijn stuur plotseling naar links, scheurde de stoep op en reed me bijna omver. x93ik heb nog nooit zox92n schone taxi gezienx94 voegde ik er aan toe. Toen zag ik hoe hij driftig bezig was een doekje over het dashbordkastje te halen; met snelle korte halen ging hij helemaal van links naar rechts. Daarna poetste hij zijn stuur en het raam. Met een ander doekje wreef hij over zijn broek en daarna begon hij weer aan het dashbordkastje. Hij leek het heel serieus te nemen en hield er niet mee op tot we voor mijn huis stonden en hij mijn geld moest aannemen.
x93Todo bienx94 zei een andere taxichauffeur via de achteruitkijkspiegel tegen me. Ik zat op de achterbank en haalde diep adem. Mijn hand zocht onrustig naar een veiligheidsgordel. Vlak daarvoor had de taxichauffeur een kruisje geslagen, de deur van zijn groene kever opengedaan en was hij naar beneden gedoken om onder zijn auto te voelen. Hij hield xe9xe9n hand een beetje losjes aan het stuur en we slingerden van de ene baan naar de andere. Ik zag voor me hoe we met honderdtwintig kilometer per uur tegen een verkeersbord zouden knallen. Voor de borden zou het niet uitmaken, deze worden toch voor spek en bonen. x93Dat is goed om te wetenx94 zei ik via de achteruitkijkspiegel terug. Hij lette nog steeds niet op de weg, maar had geen moment zijn voet van het gaspedaal gehaald. Ik kon geen gordel vinden
x93Geloof jij in buitenaardse wezens?x94 het was een dag in januari en ik moest noodgedwongen een taxi nemen, want er was een ongeluk gebeurd met de metro. Ik was even verward en dacht dat hij naar buitenlands leven vroeg. Waar ik vandaan kom komt nou eenmaal vaak ter sprake. x93Ik heb de nodige scepsisx94 zei ik uiteindelijk. Daarop trok hij een papiertje van achter zijn zonneklep. x93Leesx94 zei hij. Ik deed wat hij gezegd had en kwam erachter dat wij mensen vanaf 2009 gaan muteren. Door toedoen van buitenaardse wezens. Dat stond erin. Het was een artikel van een paar jaar geleden. Hij had het al die tijd bewaard om zijn klanten te waarschuwen als het eenmaal zo ver zou zijn. x93Dat je het weetx94 zei hij. Hij keek over de bovenkant van zijn zonnebril. Ik knikte met een serieus hoofd. Hij raadde me een website aan voor als ik meer wilde weten. Ik deed alsof ik het adres probeerde te onthouden en herhaalde het een keer. x93Het is onze eigen schuldx94 riep hij me nog na toen ik bezig was uit te stappen x93bijna niemand gaat tegenwoordig nog naar de kerk.x94
x93Dat is heel veel geld voor mijx94 zei mijn van taxichauffeur van gisteren x93zoiets kan ik niet wisselenx94. Hij keek met grote ogen naar mijn biljet van 500 pesos (ongeveer 30 euro), alsof hij nog nooit zoiets gezien had. Ik kwam terug van een feestje. Het was een rit van ongeveer 20 minuten, maar nu moesten mijn taxichauffeur en ik op zoek naar wisselgeld. Ik vertelde hem over een nachtwinkel niet al te ver van mijn huis en we reden erheen. x93Ook geen wisselgeldx94 zei ik toen ik weer in de taxi stapte. We probeerden nog drie nachtwinkels en ook drie benzinestations. Niemand had wisselgeld, iedereen is bang voor berovingen. We waren inmiddels al een uur onderweg en hadden ook verschillende mensen op straat aangesproken. Tijdens het rijden stelde de taxi chauffeur vragen over Nederland. In een van de winkels kocht ik voor ons allebei een flesje water. We sloegen onze flesjes tegen elkaar en proostten. Om twaalf uur werd het Mexicaanse volkslied gespeeld op de radio en waren we allebei stil. Op een verder verlaten en donkere straat kwamen we voorbij een taco restaurant waar het opvallend druk en kleurrijk was. x93Misschien kunnen we daar wisselenx94 zei ik en de taxi chauffeur trapte meteen op de rem. Hij parkeerde aan de andere kant van de straat. x93Ik loop met je meex94 zei hij en hij pakte mijn arm om me te helpen veilig aan de overkant te komen. Hij was klein en ik liep op hoge hakken. Hij moest zijn arm omhoog houden om die van mij vast te kunnen houden. Voor mij voelde het alsof ik een zoontje aan mijn arm had, maar hij heeft waarschijnlijk een wat andere perceptie van deze situatie. Op straat was het opvallend stil, in het restaurant roemoerig. Iedereen keek op toen we binnenkwamen. Het was een Duits taco restaurant voorstellen. Aan de muur hingen schilderijen van witte houten huizen met zwarte balken. x93Deutschlandx94 stond eronder geschreven. Achter de kassa stond een grote man met een dikke buik en blond haar. Achter de bakplaten stonden kleine Mexicanen druk te bakken. Zo geroutineerd waren ze dat ze al tacox92s omdraaiend naar ons stonden te staren. De grote blonde man drukte met zijn dikke vinger op de kassa en wisselde mijn 500 pesos. De taxi chauffeur en ik konden weer aan de rit terug naar mijn huis beginnen. Toen we eindelijk afscheid van elkaar konden nemen werd ik bijna een beetje emotioneel.
Ik houd van:
*De bananen en de avocados
*De geur van papaya; dat was de eerste geur die me opviel in Mexico en zal ik waarschijnlijk voor altijd met Mexico Stad associeren.
*De geur van de allesreiniger die iedereen lijkt te gebruiken; dit was de tweede geur die me hier opviel.
*De metro: je waant je in de jaren zeventig, de vloeren zijn van grijs marmer en de metrox92s zijn oranje. Het is er schoon, je kan er lekker eten kopen, er wordt muziek gedraaid en het is er opvallend stil voor de hoeveelheid mensen die er zijn.
*De gekopieerde cd die voor 10 pesos, of pindax92s die voor 5 pesos in de metro worden verkocht.
*Pindax92s
*De naam voor pindax92s in het Spaans: cacahuates (kakkawhattes)
*De koffie
*Mole
*De huisgemaakte quesidillas van mijn buurvrouwen. Omdat ze extreem lekker zijn, minder dan een euro per stuk kosten en je na twee helemaal vol zit.
*Een zondagmiddag op het kerkplein in Coyoacan rondhangen, met stelltjes en families die voetballen, op een bankje zitten te dommelen, of een half uur naar de puntjes van hun haar staren, terwijl de zon langzaam ondergaat en de kleuren steeds net iets anders zijn.
*De kleuren, geuren en geluiden op straat
*De licuados, sappen met heel veel vers fruit en melk die ik elke ochtend op weg naar mijn werk koop voor ongeveer 1 euro
*Het fruit: het is lekker, er is heel veel van en het is goedkoop
*De zon
*De kevers
*De taxi chauffeurs, daar zijn er ook veel van en je kan heel bijzondere exemplaren tegenkomen.
*Gael Garcia Bernal
*Mijn sportschool, de kleedkamer is de plek waar ik het meest leer over Mexico.
*Het zicht op de bergen en vulkanen rondom Mexico Stad als ik een brede verkeersweg oversteek of op een hoge verdieping van een hoog gebouw ben.
*Parque Mexico: het is dicht bij mijn huis, Gael Garcia Bernal schijnt er een huis te hebben, je kan er hardlopen, er is een vijver en er zijn veel bomen. Er zijn nog meer honden, die allemaal een jasje aanhebben en er zijn veel cafex92s.
Ik haat:
*Machoisme
Mijn collega Mariola is achter in de dertig en werkt al veertien jaar voor Imifap. Het werk dat ze doet heeft niets met personeelszaken te maken, maar toch coordineerde zij ons personeelsuitje. Waarschijnlijk omdat ze daar zin in had en omdat ze dat goed kan. Bij Imifap doe je vooral wat je wilt en waar je goed in bent, of het nou moet gebeuren of niet.
Mariola is nogal gezet. De meeste gezette Mexicaanse vrouwen hebben vooral een dikke buik, maar bij Marioala zitten de extra kilox92s aan haar kont. Dit is zo ongebruikelijk dat ik er de hele tijd naar moet kijken. Als ik aan Mariola denk, denk ik aan haar kont.
Mariolax92s kont liep om acht uur sx92ochtends ongeduldig hoofden te tellen in de bus. Toen er nogal wat ontbraken vroeg ze zich hardop af welk deel van x91we vertrekken om acht uurx92 ze niet hadden begrepen. Daarna ging ze een kop koffie halen en vertrouwde op een soort van natuurlijk probleemoplossend proces. Terecht, want iedereen die er nog niet was werd door anderen opgetrommeld. x93We wachten tot half negen en wie er dan niet is heeft pechx94 zei Mariola toen ze terugkwam met haar frozen capuccino met extra slagroom. Toen de klok half negen sloeg wachtten we nog vijftien minuten, maar absoluut niet meer. En toen die vijftien minuten voorbij waren bedacht een andere collega opeens dat we nog bier moesten kopen. We vertrokken om half tien.
We gingen naar het vakantiehuis van Martha, een van onze directrices. Martha wordt door haar man gedwongen elk weekend naar dit huisje te gaan, omdat ze anders niet ophoudt met werken. Het huisje was niet wat ik me bij een vakantiehuis voorstel. Ik denk dan altijd aan een klein huisje, met een schoorsteen, een keuken waar net genoeg ruimte is voor xe9xe9n persoon en een woonkamer waar je op de grond moet slapen bij gebrek aan slaapkamers. Het vakantiehuis van Martha had een grote keuken waar vier personeelsleden aan het werk waren. Er was een grote woonkamer en vier slaapkamers. Allemaal op de begane grond. Er was een grote tuin met een heg eromheen, een zwembad en een tuinman. Het personeel had grote ronde tafels in de tuin gezet met rode en blauwe tafelkleden. Ze hadden kerstballen in de sinaasappel- en citroenbomen gehangen en toen de buschauffeur ons afzette zetten ze net het ontbijt en de drankjes op tafel. We aten sopes, tacox92s en salades en we dronken vruchtensapjes, bier en tequila. De geur van tequila bleef de hele dag door de tuin zweven. De zon bleef ook de hele dag en hetzelfde geldt voor de insecten. Toen ik mijn wegwerpbordje en beker na het ontbijt in de vuilniskbak wilde gooien zei Martha dat ik moest blijven zitten, ze zwaaide naar een van de personeelsleden en vroeg haar de tafel uit te ruimen.
Na het voorstel rondje waarvoor we in een grote kring naast het zwembad gingen staan, werd er een dvd met Mariachi concerten afgespeeld. Met de muziek van Mariachis en de geur van tequila op de achtergrond en de zon op ons hoofd deden we spelletjes als appelhappen, slalom en karaoke.
Al weken voor het personeelsuitje lag er een pixf1ata op ons te wachten op kantoor. Een pixf1ata is een gepapiermached, ongeveer zo groot als een volwassen menselijk bovenlijf, en er zitten snoepjes in verstopt. Rond de kerst heeft een pixf1ata meestal de vorm van een ster, maar bij elke grote viering hoort een pixf1ata en hij kan allerlei vormen hebben; ezels, apen, mensen, noem maar op. De bedoeling is dat deze pixf1ata met een grote stok kapotgeslagen wordt. Iedereen mag omstebeurten even slaan. Als dat gelukt is vallen de snoepjes naar beneden en als het je gelukt is een stuk van de ster af te slaan mag je dat stuk gebruiken om snoepjes in te verzamelen. Het kapotslaan wordt moeilijker gemaakt door een blinddoek en iemand die via een touw de pixf1ata uit je slagveld haalt. Kleine kinderen mogen eerst, en daarna de grote mensen. Als afsluiting van ons personeelsfeest gingen wij een pixf1ata kapotslaan. Toen bij ons de grote mensen aan de buurt waren werd ik als nieuweling als eerste voorgedragen. Ik vond het een leuk spel, begon fanatiek om me heen te slaan en afgaande op de aanmoedigingen van mijn collegax92s dacht ik hem redelijk goed te raken. Ik moest een beetje denken aan mijn huisbaas en die vrouw die bij Koosje altijd haar eigen sojamelk meenam en ging nog harder slaan. Tot ik achteruit getrokken werd en mijn blinddoek werd afgedaan. De pixf1ata lag helemaal aan gort. De bedoeling was dat nog veel meer mensen aan de beurt zouden komen, maar ik had de uitroepen van mijn collegax92s verkeerd opgevat. In mijn enthousiasme had ik x91ya yax92 als aanmoediging opgevat en was ik vergeten dat het hier x91stop, genoegx92 betekent.
Bij ons thuis op Teocelo no. 11 is veel veranderd, maar Gerardo niet.
Mijn huisbaas is nog steeds een beste man, maar nog altijd niet bepaald handig. Een kleine maand geleden belde ik hem om te vertellen over de lekkage in mijn badkamer. Gerardo maakte voor de volgende zaterdag een afspraak met de loodgieter. Deze kwam volgens goed Mexicaans gebruik niet opdagen en Gerardo besloot zelf de handen uit de mouwen te steken. Toen ik aan het eind van de dag thuiskwam en in gespannen afwachting de badkamerdeur openduwde zag ik de wc uit elkaar liggen. Ik belde Gerardo op om uitleg te vragen. x93Om de wc op professionele wijze te makenx94 zei hij x93moet ik morgen eerst een nieuw onderdeel kopen.x94 Ik overwoog of ik Gerardo moest vertellen dat er helemaal niks mis was met de wc, dat de lekkage in de gootsteen zat, maar besloot dat niet te doen en alleen even heel diep te zuchten.
Vanochtend deed ik de deur van mijn kamer open. Ik deed het met grote voorzichtigheid, want het zou niet de eerste keer zijn dat deze er min of meer spontaan uitvalt. Ik zag een mannelijke figuur langs ons huis omhoog klauteren en proberen op ons dakterras te klimmen. Even schrok ik, maar toen zag ik dat het Gerardo was. Zijn hoofd was rood en er liepen druppeltjes langs. x93xbfPor que no entras por la puerta?x94 vroeg ik hem. Een vraag die zo voor de hand ligt dat ik hem zelfs voor de nul Spaans sprekers niet hoef te vertalen. Hij had een afspraak met Murat, maar deze was er niet. x93Waarom heb je mij niet gebeld?x94 vroeg ik. Gerardo keek een beetje beteutert.
Wat wel veranderd is dat Cyntia er niet meer is. Cyntia was mijn huisgenootje dat officieelvoor de immigratiedienst werkte maar eigenlijk de hele dag met haar familie aan het bellen sms-en en msn-en was. Het huisgenootje dat een half jaar in de VS heeft gewoont om Engels te leren maar niet meer kan zeggen dan hello en thank you. Het huisgenootje dat wel veel fotox92s heeft van Mexicaanse feestjes in Chicago. Mijn huisgenootje dat eerst geld moet verdienen om haar studiekosten aan haar ouders terug te betalen, dan geld moet verdienen voor de oude dag van haar ouders en daarna waarschijnlijk zelf met pensioen gaat. Ze is er niet meer, ze is terug naar huis, want dat scheelt een hoop telefoonkosten. Ze heeft haar telefoonrekening nooit betaald en die arme Gerardo geloofde haar toen ze zei dat ze nooit buiten Mexico Stad gebeld had.
Mijn nieuwe huisgenoot het Laura en is Cubaanse. Ze promoveert aan de Unam, op het voortplantingsgedrag van nachtvlinders. Ze is dun en heeft lang bruin haar, dat ze in een soort jaren tachtig kuif naar achteren kamt. Ze draagt alleen maar veel te ruim vallende trainingspakken en witte sokken in haar teenslippers. Ze kijkt haar ogen uit als ik pannekoeken bak of een toch echt niet al te ingewikkelde groentesoep kook. Ze laat me nooit binnen en de gordijnen zijn altijd dicht, dus ik weet niet hoe haar kamer eruit ziet. Ik stel me voor dat het er altijd donker is en dat er overal nachtvlinders rondvliegen. Ze heeft hier twee tantes die nooit aan de man gekomen zijn. Ze zijn op een bepaald moment wel flink uitgedijt, maar hebben nooit een grotere maat broeken overwogen. De tantes hebben zich nooit aan me voorgesteld, maar ik noem ze de tias teriblas. Toen ik mijn keukenkastje opentrok op de dag dat Laura bij ons introk trof ik iets heel anders aan dan de dag daarvoor. Ik bleef verbaasd in het kastje turen. Laura kwam met met een gebogen hoofd vertellen dat de tias een andere indeling handiger vonden. De volgende dag bleek dat ze ook een handiger plek wisten voor de keukentafel en voor eigenlijk voor min of meer alles in huis.
Murat is er nog wel, maar was ook een tijdje weg. Op een willekeurige zondagmiddag zat ik koffie te drinken bij Starbucks toen ik dit sms-je binnen kreeg:
hello.an.this.murat.wian.take.
this.messege.pls.call.me.beck.my.
numbersBetty.
Wie Betty is mag Joost weten en toen ik Murrat terugbelde kreeg ik een nogal onsamenhangend verhaal te horen. Ik maakte er wel uit op dat hij terugging naar Turkije. Hij stapte dezelfde dag nog op het vliegtuig en nadat we zijn koffers in de taxi hadden geladen wenste ik hem veel plezier. x91I donx92t think sox92 zei hij toen x91because Ix92m going back to fightx92. Hij maakte een boksgebaaar met zijn handen toen hij dit zij en stapte zonder verdere uitleg in de taxi. Het was een vreemd afscheid.
Daar hoor ik nooit meer iets van, dacht ik. Maar ik had het mis. De volgende dag zat ik met een collega uit een kokosnoot te drinken toen de telefoon ging. x93Hello An?x94 Het was Murat, vanaf zijn appartement in
Istanbul . x93Did you saw a black bag in the house?x94
Een paar weken later was Murat net zo plotseling terug als hij vertrokken was. Ik ben er nooit achter gekomen of en op wat voor manier hij gevochten heeft in Istanbul. Onze relatie is inmiddels een beetje bekoeld: Ik heb zijn hond het huis uit gezet en dat hij heeft mijn dure ovenschalen weggegeven en trachtte deze te vervangen door plastic bakplaten.
De straten van Tuxtepec zien eruit alsof er een filmscene opgenomen zou kunnen worden; een scene waarin de heldhaftige hoofdpersoon door de straten rent, tussen de mensenmassa door, om nog net op tijd een bom te ontmantelen. Hij (of zij) kan echter niet zo hard rennen als hij zou willen, omdat de straten nogal druk zijn en overal stalletjes staan met groente en fruit en vlees en vis. Er fietsen mensen met bakfietsen rond en er zijn heel veel taxix92s die voordurend toeteren. Alle uithangborden en de laaghangende electriciteitskabels maken het nog onoverzichtelijker en maken me bang dat de held de bom niet op tijd onschadelijk kan maken.
Ik was in Tuxtepec met mijn collegax92s Pavel en James. Pavel coordineert de microkrediet projecten bij Imifap. Hij praat heel graag over boeken en films en over reizen door Europa. Ook heeft hij de neiging om nogal brede vragen te stellen, zoals x93wat zijn de ambities van vrouwen in Nederland?x94 Pavel doet net iets teveel wax in zijn haar, is ongeveer een kop kleiner dan ik en is eens met dood bedreigd door een dronken mexicaan met sombrero en snor. Deze vond het niet leuk dat Pavel met zijn vrouw praatte en Pavelx92s huidskleur stond hem ook niet aan. Pavel is inderdaad nogal blank, maar dat komt door een huidziekte.
James is een kop groter dan ik, maar heeft soms de motoriek van een klein jongetje, zoals wanneer hij eet, of als hij zijn muslireep uit de verpakking haalt. Dan lijkt hij net een jongetje. James komt uit de Verenigde Staten en zijn ouders hebben een alpaca boerderij in New Jersey. Deze komt nogal vaak ter sprake. In de bus was James zo enthousiast over de alpacax92s op de televisie dat hij het niet kon laten mij wakker te maken en hierop te wijzen. James heeft xe9xe9n zusje die hem voortdurend smeekt om nieuws uit Mexico. Verder heeft hij twee neefjes die anderhalve kilometer van hun boerderij wonen en net broers voor hem zijn. James heeft taalwetenschappen gestudeerd, maar daar heeft zijn werk bij Imifap niks mee te maken. Uiteindelijk wil hij urban planner worden. Dat heeft ook weer nergens mee te maken, maar ik twijfel er niet aan dat het hem zul lukken.
In Tuxtepec staat een grote bierbrouwerij. In deze brouwerij wordt onder andere geld beschikbaar gesteld voor sociale projecten. Dat is heel aardig, maar zorgt er ook voor dat deze organisatie minder belasting betaald. Verschillende organisaties konden zich aanmelden om deze sociale projecten uit te voeren. Wij waren onder de uitverkorenen en mochten helemaal zelf weten waar we het geld gingen gebruiken. We maakten echter keer op keer de verkeerde keuze, totdat we uiteindelijk Tuxtepec voorstelden.
Daarna mochten we helemaal zelf kiezen in welke wijk we ons project gingen uitvoeren. We kozen net zolang totdat we de wijk te pakken hadden die de bierbrouwer voor ogen had. Ons hotel stond in de straat met de bom, maar de vrouwen die de bierbrouwer voor ogen had wonen ver van het centrum, in een wijk waar onze held zeker te laat zou komen omdat het nogal een geploeter is door de modder. Toen we ze kwamen opzoeken, waren de vrouwen waren aan het koken in een gemeenschappelijke keuken, die met geld van de lokale overheid gebouwd is.
Een van de vrouwen die de bierbrouwer voor ogen had is Paula. Ik ging Paula interviewen over het onderneminkje dat ze op het punt staat te beginnen en over nog wat andere zaken die met emancipatie te maken hebben. Paula is ongeveer zestig en getrouwd met een man die tijdens het interview naast me kwam zitten. De meeste mannen worden nogal achterdochtg als ze er lucht van krijgen dat ons project bedoelt is om vrouwen te emanciperen. Dat vinden ze maar niks. Paula en ik waren in het interview net aangekomen bij de vragen over gelijkheid tussen mannen en vrouwen en haar mening over seks. Na elke vraag giechelde Paula een beetje, keek even naar haar man en gaf het antwoord dat haar man leek te willen horen.
Toen wij gingen eten en Paulax92s man even een ommetje aan het maken was, bleek dat Paula nogal gecharmeerd was van James. Elke keer als ze een warme tortilla op zijn bord gooide hing ze min of meer om zijn nek en drukte ze haar borsten min of meer in zijn gezicht. Ze praatte honderd uit tegen James, maar later bleek dat deze er niet zoveel van verstond. Toen Paula hem een vraag stelde ging hij er vanuit dat ze vroeg of het eten lekker was. Zijn antwoord, x91si six92, leidde tot nogal wat hilariteit. Ik had ook geen idee waar het over ging, maar vind het in zulke situaties meestal het beste om maar gewoon mee te lachen. Pavel is nogal serieus aangelegd. Hij kuchte en legde ons met een ernstig hoofd uit dat James zojuist had toegezegd Paula mee te nemen naar de Verenigde Staten. Wij moesten daar allemaal erg om lachten. Toen ik zei dat ze dan wel met James moest trouwen ging iedereen nog meer giechelen. Het aanstaande huwlijk werd het onderwerp van de dag.
Totdat de man van Paula terugkwam. Toen had niemand het er meer over en toen kwam Paula naar me toe om te zeggen dat ze natuurlijk een grapje maakte en dat ze heel trouw was. Ze vroeg me hoe je in het Nederlands zegt dat je trouw bent. Dat zei ze de rest van de middag tegen me, terwijl ze beide handen op haar hart hield: x93soy muy trouwx94. Ik zei maar steeds dat ik daar absoluut niet aan twijfelde en dat het van mij natuurlijk ook maar een grapje was.
We hebben een hond.
Het was zondagochtend en ik had net een rondje hardgelopen in het park. Ik stond in de keuken een vruchtensapje te maken toen Murat naar me toe kwam.
Hij deed een beetje nerveus.
x93Did you hear anything yesterday night?x94 vroeg hij.
Ik ging er vanuit dat hij niet doelde op claxons, politieautox92s, ambulances, de nachtclub twee straten verderop, of de Arabische programmax92s die hij elke nacht op zijn laptop kijkt en zei ik dat ik niks gehoord had.
x93Because yesterday, I buyt a duckx94 zei hij.
Ik wist niet zo goed wat ik ervan moest maken.
Het eerste wat in me opkwam was dat hij een eend gekocht had, maar het klonk ook een beetje alsof hij door een eend gebeten was.
Ik keek hem aan terwijl ik alle opties de revue liet passeren.
x93I keep it in my room now, but I thought maybe it was making noise.x94
Hij was dus niet gebeten, zoveel was nu duidelijk. Maar het andere scenario, dat hij een eend had gekocht die nu in zijn kamer rondwaggelt vond ik ook niet direct geloofwaardig.
x93A duck?x94 vroeg ik.
Murat knikte.
x93A duck? Like the animal that lives in water?x94
x93Yes yes. You speak English right? A duck!x94 zei hij. Hij stond een beetje met zijn armen te zwaaien.
Toch, om helemaal zeker van mijn zaak te zijn durfde ik ook nog te vragen of hij zox92n dier bedoelde met een snavel die x93kwak kwakx94 zegt.
x93Yes yes, a duckx94 zei Murat.
Hij vroeg zich af waarom ik dat zo raar vond.
Ik wist niet goed wat ik moest zeggen.
x93So what are you going to do with it?x94 vroeg ik x93are you going to eat it?x94
Murat keek me aan alsof ik een gemene gek was. Ik bedacht dat mensen in Turkije waarschijnlijk geen eend eten.
Ik vroeg of het diertje geen water nodig had. Ik bedoelde een vijver, of op zijn minst een zwembadje. Murat zei geruststellend dat hij haar wat melk had gegeven. Daarna maakte hij nog een opmerking over de keukenvloer, die volgens hem veel te smerig was, en vertrok.
Ik bleef verward achter met mijn vruchtensapje.
Die middag deed ik wat kleren en mijn beddegoed in de was. Ons washok is vlak naast de kamer van Murat en ik kon het niet laten om even mijn oor tegen de deur te leggen. Misschien was de eend in nood en kon ik haar horen kwakken.
Ik hoorde niks.
x93Hola?x94 zei ik.
Voor de zekerheid vertaalde ik ook nog even naar het Engels:
x93Hello?x94
Ik hoorde niks.
Ik klopte.
Niks.
Ik liep weer naar beneden en maakte ik de keuken schoon.
Toen ik klaar was kwam Murat weer thuis.
x93Did you hear anything?x94 vroeg hij terwijl hij middels een soort dansje probeerde te illustreren dat de keukenvloer wel wat pikkerig was.
x93Your duck?x94 vroeg ik.
Murrat knikte.
x93No I didnx92t hear anythingx94
x93Because she is still very young, like four or six weeksx94.
Een kuiken dus.
Terwijl ik de nodige minachting in mijn stem liet doorklinken vroeg ik waar hij het jonkie gekocht had. In een dierenwinkel? Op de markt?
x93Yes, something like thatx94, zei Murat x93do you want to see?x94
Ik was eigenlijk op weg naar een koffieafspraak in het park waar Gael Garcia Bernal woont, maar ik voelde me ook verplicht deze eend te redden, dus ik ging met Murat mee naar zijn kamer. Hij maakte de deur open en er kwam een klein, dik zwart-wit hondje onder het bed vandaan. Ze kwam kwispelend naar me toe gestommeld en ging voor me staan janken.
x93A dog!x94 zei ik x93this is a dog!x94
x93Yes!x94 riep Murat wanhopig uit. Zijn handen gingen de lucht in: x93I told you!x94
Ik werk in een gebouw dat nogal donker is. De buitenkant is donkergrijs met nog donkerdergrijze deuren en voor de ramen zitten zwarte tralies. Het ziet er niet heel aanlokkelijk uit, maar om er hele dagen door te brengen is best leuk. Hoewel, hele dagen een beetje overdreven is, want ik werk in principe van acht uur sx92ochtends tot drie uur sx92middags.
Ik deel mijn kantoor met Angelica. Zij belt heel veel met haar moeder en elke dag om drie uur sx92middag gaat haar alarm af, dan belt ze haar man om te vragen wat ze gaan eten.
Angelica heeft het altijd koud. Ze heeft de hele dag haar jas aan en wil graag dat iedereen de deur van ons kantoor achter zich dichtdoet. Iedereen vergeet dat en daarom heeft ze een briefje op de deur geplakt, maar dit briefje zie je niet als de deur openstaat en heeft dus niet het gewenste effect.
Angelica werkt beter als de radio aanstaat.
Ik niet.
Dat heeft vooral te maken met de zender waar Angelica naar luistert, daar komt om de tien minuten een irritant fluitje voorbij, gevolgd door Shakira (altijd hetzelfde liedje) en Juanes, dan vertelt iemand hoe laat het is en dan komt dat fluitje weer.
Tijdens het werk drink ik behoorlijk veel koffie, maar ik probeer te minderen. Soms moet ik denken aan series als the office of debiteuren krediteuren als ik mezelf met al die koffie achter mijn computer zie zitten en dat irritante fluitje komt steeds voorbij. Dan moet ik een beetje om mezelf lachen, maar in mezelf, anders moet ik Angelica uitleggen waarom ik lach en dat kost zoveel moeite in het Spaans.
Volgens mij wordt the office hier ook niet uitgezonden.
Angelica is overigens wel heel geduldig als het gaat om mijn beperkte kennis van de Spaanse taal. En ze lacht me nooit uit hoewel ik weet dat ik soms heel achterlijke dingen zeg. Dat vind ik heel aardig van haar.
Iwin is ook heel aardig. Hij werkt al zeven jaar op de evaluatie afdeling van Imifap, is zelfs voor een Belg heel lang en hij heeft een oprechte passie voor statische analyses. Toen hij op de middelbare school zat had hij een bijbaantje bij Sas (een bedrijf dat statistische analyse programmax92s maakt). Hij moest hun nieuwe kantoor in Leuven beetje aan kant maken. Opruimen en schoonmaken. Hij werd niet met geld betaald, maar kreeg een computer kreeg waarop Sas geinstalleerd was en hij kreeg de volledige handleiding erbij. Hij begon een beetje te glunderen toen hij dit vertelde. Hij vertelde ook dat hij tijdens het schoonmaken vaak stiekem achter een computer ging zitten om een beetje met het programma te spelen.
Iwin lacht heel veel en het klinkt altijd een beetje nerveus als hij lacht. Hij is extreem geliefd is bij Imifap, vooral bij de secretaresse en de schoonmaakster. Toen ik Iwinx92s kantoor binnenkwam om me voor te stellen schoot hij overeind . Het eerste wat hij zei was dat hij had verwacht dat ik er heel anders uit zou zien. Hij had al die tijd gedacht dat ik lang blond haar zou hebben.
Susan is de directrice. Ze is er bijna nooit, maar als ze er is laat ze er geen twijfel over bestaan dat ze de directrice is. Ze heeft een harde stem waarmee ze de stagiaires nogal dwingend kan verzoeken om dingen in een onmogelijk korte tijd voor haar te doen. Verder is zij de enige die daadwerkelijk blond haar heeft, is ze bijna net zo lang als Iwin en loopt ze langzaam en heel rechtop rond door het gebouw. Imifap bestaaat eigenlijk uit twee hierarchische lagen: Susan en de rest. Misschien bungelen de stagiares nog net iets onder de rest.
Exe9n van de stagiaires heeft een oogje op Ricardo. Ricardox92s kantoor is naast dat van mij en Ricardo komt elke dag even een praatje met me maken. Vervolgens komt de stagiaire ook een praatje maken en het gaat dan eigenlijk altijd over Ricardo. We weten inmiddels bijna alles over hem, behalve wat hij nou eigenlijk bij Imifap doet. Hij loopt veel rond en heeft het met iedereen heel gezellig. Als hij eens achter zijn buro zit, is hij meestal aan het bellen. Meestal gaat hij dan op een bepaald moment zachter praten en soms doet hij ook de deur dicht, waardoor de stagiaire en ik vermoeden dat hij vooral privxe9gesprekken voert. In zijn vrije tijd heeft hij daar ook helemaal geen tijd voor. Op zaterdag en zondag staat hij om zeven uur sx92ochtends op om de hele dag Indaanse dansen te doen op het Zxf3calo en door de weeks staat hij om vier uur sx92ochtends op om de lunch voor zijn twee dochters klaar te maken en ze naar school te brengen. sx92Avonds voetbalt hij of maakt Indiaanse kunst. Om elf uur sx92avonds gaat hij naar bed.
Hector is degene die ons loon moet overmaken en die zich, vermoedelijk om die reden, nogal schuil houdt. Als je vragen hebt over geld, of over andere zaken waar niemand een antwoord op heeft, dan word je naar Hector gestuurd, maar die is eigenlijk altijd onvindbaar. Ook de stagiaires konden hem niet vinden toen ze wilden klagen omdat ze nog nooit uitbetaald zijn, noch heeft hij ooit op hun mails gereageerd. Ik begon te vermoeden dat die hele Hector een schijnvertoning was, tot we een paar dagen geleden een bijeenkomst hadden over een emancipatie project voor mannen. Het komt erop neer dat de mannen geleerd wordt dat ze niet zoveel moeten drinken, dat ze ook eens naar de mening van hun vrouw moeten luisteren, dat ze haar niet mogen slaan en dat ze best eens mogen huilen.
Was een groot succes.
Op deze bijeenkomst werd ook aangekondigd dat imifap een organisatieveranderingsburo in de hand hadden genomen om de boel, en dan met name de communicatie, wat efficienter te laten verlopen. Hector was er ook! Hij heeft een dikke buik en een snor die omhoog krult. Hij zat de hele tijd te sms-en.
